Rust vinden door het beeldhouwen van een torso

Soms is het mooiste antwoord op de chaos van alledag niet een nieuwe oplossing, maar een herhaling van wat we allang weten. We leven in een maatschappij die verslaafd is aan afwisseling en ‘nieuw, nieuwer, nieuwst’. Maar als je echt diep in je systeem wilt zakken, heb je juist het tegenovergestelde nodig. De kracht van de herhaling.

Ik merk het aan alles in mijn eigen leven. Of ik nu in de moestuin sta en honderd keer dezelfde beweging maak met de schoffel, of dat ik door de duinen wandelt en mijn voeten ritmisch de grond raken: die herhaling is de sleutel tot rust. Het is als een mantra voor je zenuwstelsel.

Het ritme van de rasp

In ons atelier in Leiden hoor ik het de hele dag door. Het zachte, ritmische geluid van een rasp die over de steen glijdt. Rits, rats. Rits, rats. In het begin zijn mensen vaak nog heel erg gefocust op de vorm. Ze kijken, meten en piekeren. Maar na een kwartiertje gebeurt er iets moois. De beweging wordt overgenomen door het lichaam. Het hoofd hoeft niet meer na te denken over elke haal.

Die repeterende beweging van het beeldhouwen is een vorm van actieve meditatie. Het is net als haken of breien; je handen weten wat ze moeten doen en daardoor ontstaat er ruimte in je bovenkamer. Mijn ADHD-brein, dat normaal gesproken als een flipperkast aanvoelt, komt dan eindelijk tot stilstand. De ruis verdwijnt. Er blijft alleen maar die ene beweging over, keer op keer op keer.

Onderzoek wijst ook uit dat dit soort repetitieve handelingen de aanmaak van dopamine en serotonine stimuleren. Je verlaagt letterlijk je cortisolniveau — het stresshormoon — simpelweg door niet te stoppen met wat je aan het doen bent. Het is een veilige haven in een wereld die constant om je aandacht schreeuwt.

De vrouw als totem voor vertraging

Ik ben zelf een groot liefhebber van het maken van torso’s. Er is iets aan de vloeiende, ronde vormen van het vrouwelijk lichaam dat je uitnodigt om die traagheid echt op te zoeken. Een torso is een oer-vorm. Het is een symbool voor kracht, vruchtbaarheid en bovenal: voor de basis.

Als je werkt aan een grote torso van speksteen of albast, word je meegezogen in de glooiingen. Je volgt de lijn van een heup, de ronding van een rug. Het dwingt je om duizenden keren dezelfde beweging te maken om die ene curve precies goed te krijgen. Dat klinkt misschien als een zware klus, maar het is juist een bevrijding. Je geeft je over aan de vorm. Je geeft je over aan de tijd.

Zo’n beeld wordt een soort totem voor jezelf. Een herinnering in je huiskamer die zegt: “Hey, weet je nog hoe het voelde om die middag alleen maar bezig te zijn met die ene lijn?” Het herinnert je aan de waarde van vertraging. In de kunst, maar ook in je leven daarbuiten. Je hoeft niet altijd de finish te halen; de weg ernaartoe, die duizendste keer dat je rasp de steen raakt, dáár zit de winst.

Wil jij ook de kracht van herhaling ervaren?

Zoek je een project waar je echt even in kunt verdwijnen? Onze DIY-set voor een grote vrouwentorso is daar perfect voor. Het is een uitnodiging om urenlang te schaven, te raspen en te polijsten tot er een prachtige, vloeiende vorm ontstaat. Een totem voor je eigen rust en vertraging. Natuurlijk ben je ook van harte welkom in ons atelier om samen met ons dat ritme op te zoeken. Bekijk de DIY-set Grote Torso Vrouw of kom een avond beeldhouwen in Leiden! Ben je klaar voor het grote werk? Meld je dan aan voor de vijfdaagse Anatomische torso masterclass, die in mei 2026 én mei 2027 plaats zal vinden!

Ruimte voor het onverwachte

Het grappige is dat door die herhaling juist de diepgang ontstaat. Omdat je niet meer hoeft na te denken over hoe je moet raspen, ga je zien wat je aan het doen bent. Je ziet ineens een ader in de steen die je eerder niet opviel. Je voelt dat de steen op een bepaalde plek wat zachter is. Die kleine nuances ontdek je pas als je de haast uit je handen laat vloeien.

In ons atelier zien we mensen vaak letterlijk lichter naar buiten gaan dan ze binnenkwamen. Het stof op hun schort is de stille getuige van een uur of drie aan pure, ritmische herhaling. Ze zijn hun hoofd even helemaal kwijtgeraakt, en hebben er een stukje rust voor in de plaats gekregen.

Dus, als je merkt dat de muren op je afkomen en je lijstjes alleen maar langer worden: zoek de herhaling op. Trek je wandelschoenen aan, pak je haakwerk of, beter nog, zet je tanden (of je rasp) in een mooi stuk steen. De wereld draait wel door, maar jij staat even stil in je eigen ritme.

En dat is misschien wel het mooiste cadeau dat je jezelf kunt geven.